Top of flop in de dop (of cup)?

Nestlé gaat het ook in Nederland proberen met de Special.T

Nestlé gaat het proberen met een "Nespresso voor thee" ofwel de Special.T. Waar men met Nespresso voor de "celeb-clubmember-Clooney"-aanpak gaat, gaat men met de Special.T voor een vooral lieflijk imago met sprookjesachtige sfeer. Zijn theedrinkers dan zulke "zwevers"? Drink je koffie óf thee? Is het een apparaat speciaal voor vrouwen?

Alle bovenstaande factoren buiten beschouwing latende vraag ik me in zijn algemeenheid af of het zinvol is om met  een product als de Special.T op de markt te komen. Natuurlijk, het succes van Nespresso en Dolce Gusto zou mij ook inspireren om verder te kijken dan koffie, er is mijns inziens echter 1 grote "maar".

Koffie drinken was al een tijdje in opkomst, koffiebarretjes schoten en schieten als paddestoelen uit de grond, barista's zijn hip en het feit dat het "bakje troost" al jaren onderdeel is van onze cultuur zal wellicht ook helpen. Bij thee is dit volgens mij een ander verhaal. Want nu zal het product (Special.T) het grotendeels alleen moeten rooien. Ja, de "high tea" is in, maar daar hoort juist de beleving van theeblaadjes, verse muntthee en "infusions" bij. Geen cupje dus. Bovendien is de beleving die we bij koffie thuis vaak missen en niet zo makkelijk kunnen creeëren (of je moet een kleine €1000,- over hebben voor een "echte" koffiemachine) bij thee veel makkelijker te bewerkstelligen. Thee, munt, zakjes en vast nog meer varianten zijn prima te koop in de supermarkt en zonder dure apparaten prima thuis te maken. Bovendien is het ook nog eens goedkoop.

Het feit dat Nestlé het nu pas in Nederland gaat proberen is misschien al een teken aan de wand. Het product is er namelijk al sinds 2010 (in Frankrijk en Zwitserland). Heeft men bij Nestlé wellicht dezelfde overwegingen gemaakt als ik nu doe en heeft men er desondanks toch voor gekozen om de "gok" te nemen? Of is hun businessmodel dermate risicovrij (alleen online kanaal, geen winkels) dat het niet eens een gok meer is?

De tijd zal het leren en het zou zomaar eens zo kunnen zijn dat de voortekenen eens een keertje niet kloppen.
Het is echter nooit slecht om als ondernemer zorgvuldig naar je businessmodel te kijken en om nieuwe ideeën goed te toetsen aan de werkelijkheid. Het feit dat je dit doet is misschien nog wel belangrijker dan de uiteindelijke keuzes die je maakt. Deze zijn dan namelijk in ieder geval weloverwogen tot stand gekomen.

Van zwaard naar degen

Middeleeuwse innovatie als metafoor voor een MKB-businessmodel

Afgelopen weekend heb ik een introductietraining schermen gevolgd. Over mijn talent of juist het gebrek hieraan in deze sport zal ik niet verder uitwijden, maar het werd me wel eens temeer duidelijk dat innovatie van alle tijden is.

Het ontstaan van het wapen, of het nu de degen, floret of sabel is, komt namelijk voort uit een stukje Middeleeuwse innovatie. Harnassen werden steeds sterker (en zwaarder) en zwaarden op hun beurt ook (omdat je anders zo'n harnas niet kapot krijgt). Tot op het moment dat zwaarden 15 kg gingen wegen en men er niet meer mee kon vechten. Men ging op zoek naar innovatie en kwam op de proppen met een smal, licht wapen waarmee je niet het harnas kapot kunt slaan, maar waarmee je tussen de platen van het harnas door kunt steken om zo je vijand uit te schakelen.

Je zou bovenstaande innovatie ook deels als een metafoor kunnen gebruiken voor het businessmodel van een willekeurige MKB'er. Wil je koste wat kost een zwaard van 15 kg worden om het zware harnas van je, qua omvang, veel grotere concurrenten te slechten óf ga je juist op zoek naar de kieren in hun harnassen met een licht en wendbaar wapen? Het doel is dan echter niet het uitschakelen van de concurrent, maar om uit te vinden waar deze gaten laat vallen (bewust of onbewust) die je kunt opvullen met de sterke punten uit je eigen businessmodel.

Wij kunnen helpen bij het komen tot een keuze (zwaard of degen) door samen met u op zoek gaan naar de gaten in het harnas (mogelijkheden in de markt, de gaten in het harnas). Zo komen we tot een gerichte actielijst om uw businessmodel en strategie niet alleen helder te hebben en wellicht te herzien. Die actielijst monitoren we vervolgens ook.

"Ophalen? Nee, dank u. Ik breng mijn auto graag zelf en wacht er ook nog op."

Van verspilde ochtenden naar een nuttige ervaring van een hele dag.

Wederom een voorbeeld hoe combineren tot innovatie en businessmodelaanpassingen kan leiden. Daarbij helemaal kijkend naar de huidige tijdgeest en trends in ogenschouw nemende die niet direct op de eigen sector van toepassing zijn.

 Iedereen die een auto heeft kent het wel. Afspraken maken voor kleine en grote beurten, vakantiechecks, terugroepacties, soms de APK, dan ook nog tweemaal jaarlijks de bandenwissel en niet te vergeten het schoonmaken (niet ieders hobby). Sommigen zijn onfortuinlijk en moeten ook nog langs de schadehersteller of er moet een ruitje worden vervangen.

Er zijn tegenwoordig veel alternatieven, daarvan ben ik me bewust. Vele bedrijven in de automotive sector halen je auto op en brengen hem weer terug, ze brengen je naar je werk, repareren ter plekke, etc. etc. Is dat echter wel nodig, aangenaam en milieuvriendelijk? Is het geen beter idee om bovenstaande disciplines te bundelen en de dag ook nog eens nuttig te maken als het op werken aankomt.

Ik illustreer even hoe het eruit zou kunnen zien. Mijn auto is nu een dik jaar oud, heeft bijna 30.000 km gelopen (tijd voor een beurt), in onze wijk bouwden ze onlangs huizen bij (modder), onze hond gaat regelmatig mee (haren en stof in t interieur) en de winterbanden zitten er nog onder. Bovendien stel ik voor mijn werk en uit interesse wel prijs op de mogelijkheid om te kunnen netwerken en om flexibel te zijn in mijn werkplek.

Eerst bel ik even met de "one-stop auto shop" om  een afspraak te maken voor de 30.000 kilometerbeurt. Dat moest immers volgens de boordcomputer. Dezelfde telefoniste kan me echter ook vertellen dan mijn banden gewisseld moeten worden en vraagt me meteen of er enige vorm van schade is. Schoonmaken is standaard. De garage bespaart namelijk veel tijd doordat ik in hun pand ga werken en niet meer gebracht/gehaald hoef te worden. Vervolgens krijg ik de keuze voor een aantal data waarop ik langs kan komen. Niet alleen de planning voor de verschillende disciplines in de "one-stop auto shop" checkt men, maar ook of er een werkplek voor me beschikbaar is. Ik heb zelf allang de "netwerkapp" van het bedrijf bij de hand en zie dat een aantal interessante mensen en een oud-collega hun auto op 1 juni brengen (de keuze om dit aan te geven is uiteraard vrij). Aangezien de telefoniste me die datum o.a. ook voorlegt is de keuze gauw gemaakt. Bovendien spreek ik met een collega af dat hij  iets eerder naar huis vertrekt (hij komt toch praktisch langs de garage) en even stopt om nog even een half uurtje te overleggen. De werkplekken zijn overigens gesitueerd op een prominente plek tussen alle nieuwe modellen van het merk/de merken waar je te gast bent. U snapt wel waarom.   

 

Een ander voordeel dat me te binnen schiet terwijl ik dit schrijf is dat als de monteur bijzonderheden mocht vinden hij me die meteen kan laten zien en ik de keuze kan maken om het onderdeel alvast te vervangen of, indien niet noodzakelijk, daarmee wil wachten. 

Tevens werkt bovenstaand idee samenwerking tussen dealers, bandenbedrijven, schadeherstellers, autopoetsers, etc. in de hand. Wellicht een impuls voor de sector die het momenteel toch erg moeilijk heeft.

We zien uit dit voorbeeld wederom dat het helemaal niet zo moeilijk hoeft te zijn om tot vernieuwingen in je (hier zelfs meerdere) businessmodel te komen. Bestaande zaken combineren (automotive disciplines + een soort seats2meet in de garage met een eenvoudige app ernaast), een efficiënte planning hanteren, vriendelijkheid/oplettendheid van de telefoniste en appeleren aan "het nieuwe werken" maken dat je al een heel eind bent.

Stel je eigen regering samen!

Nieuwe verkiezingen komen eraan. We mogen weer naar de stembus.

Ik ga deze blog over strategie, innovatie, creativiteit en toekomst niet gebruiken voor het tentoon spreiden van mijn politieke voorkeur of zaken van gelijke strekking. Wat ik wel zou willen is dat politieke partijen hun business model eens goed tegen het licht zouden houden. Wij zouden ze daar graag bij helpen uiteraard, want ieder business model is geschikt om te bekijken, eventueel te herzien en periodiek te herijken.

Zou het niet veel duidelijker zijn als partijen aangeven waar ze precies voor gaan en niet met zaken komen als: "wij positioneren ons nét links van het midden", "we zien ons als liberaal-conservatief", etcetera. Politieke partijen doen al jaren niks anders, waar ik het idee heb dat de tijdsgeest iets anders vraagt.

We zijn tegenwoordig meesters geworden in het, weliswaar vaak deels geregisseerd, zelf samenstellen van zaken om aan onze behoeften te voldoen.

Auto's stellen we tig keer online samen om uiteindelijk tot de configuratie te komen die het beste bij ons past. Overhemden kun je op dezelfde modulaire wijze opbouwen. Ook vakanties stel je zelf samen en zo zijn er nog legio voorbeelden van een modulaire opbouw van een product. Al deze zaken hebben met elkaar gemeen dat je ook op beperkingen gewezen wordt en zo vloeiend door het proces gaat. Voorbeeldje: als je bij BMW kiest voor de meest milieuvriendelijke uitvoering van de 3-serie dan kun je niet meer kiezen voor lichtmetalen velgen in een grotere maat dan 16 inch. Duidelijk, ook omdat er een uitleg volgt en de selectiemogelijkheid "uitgegrijsd" is.

Als we bovenstaand verhaal dan nu eens plotten op de verkiezingen? Waarom vasthouden aan de partijgedachten terwijl we al jaren zien dat het bereiken van een meerderheidscoalitie lastiger is dan ooit. Als we nou eens, zoals we eigenlijk ook al doen met het invullen van bijvoorbeeld de Stemwijzer, aan gaan geven welke visie en bijbehorende maatregelen we graag zien voor een deelgebied. De deelgebieden geven we heldere namen die later overeenkomen met de verschillende ministeries. Een bijkomend voordeel is dat partijen overal over na moeten denken en op alle vlakken een visie moeten ontwikkelen. Vaagheden en "geduik" zal meteen in het oog springen en door de kiezer worden afgestraft.

Wel nemen we wat automatische flows op zodat je, als je bij financiën voor, bijvoorbeeld, een begrotingsevenwicht kiest, je niet tegelijkertijd kunt kiezen voor flinke investeringen op andere vlakken. Uiteraard met de nodige omzichtigheid en zorgvuldigheid.

Uiteindelijk krijg je als resultaat dat iedere post bemand gaat worden door de partij die daarop het meeste draagvlak heeft en dat er dus niet per definitie een linkse, rechtse, sociale, minder sociale, rode, blauwe, paarse of groene regering is.

We zullen er wel goed voor moeten zorgen dat het voor de kiezer begrijpbaar blijft en dat de drempel om te gaan kiezen niet te hoog gaat worden. Hier liggen weer kansen voor innovatieve en creatieve ideeën om het kiesproces goed te kunnen doorlopen.

Ook bij bovenstaand voorbeeld zie je dat het gebruik van bestaande zaken (zelf samenstellen) in een andere sector (politiek, kiezen) tot baanbrekende innovaties kunnen leiden.

Over draaideurinnovatie, hotels, kraakpanden en de kracht van combineren

Antikraak is passé, verdien aan je leegstaande pand

Ogen en oren open, een vleug creativiteit, "mix and match" en klaar is je innovatieve businessmodel. Dat is waar het tegenwoordig om gaat. Probeer niet de nieuwe Apple, Google of Facebook te worden. Dan is de kans groot dat je tot niets komt. Denk kleiner, denk makkelijker. Dat is onder andere wat we met voorbeelden proberen aan te geven op deze blog en waar we in onze workshops en bij klanten graag op terugkomen.

Hoe een week opletten en rondkijken tot een nieuw businessmodel kan leiden. Ik neem u mee langs de componenten die ik uiteindelijk ga combineren.

1. Een aantal weken geleden kwam ik in contact met een bevlogen directeur van Boon Edam. Afgelopen week sprak ik hem weer op een lezing die ik bezocht. Boon Edam zegt u? Inderdaad een naam die je niet iedere dag hoort, maar van wiens producten iedereen weleens gebruik heeft gemaakt. Dit bedrijf van Nederlandse bodem is namelijk een wereldspeler op het gebied van alles wat met deuren, draaideuren, poortjes, etc. te maken heeft. Innovatief bovendien, wat te denken van een draaideur die zelf de energie opwekt om de verlichting erboven te laten branden.

2. Een item in het nieuws over krakers en kraakpanden in Amsterdam centrum.

3. Tijdens onze pauze wandelen mijn collega's en ik regelmatig door Maastricht. Collega en mede-blogger Ruud zag een bedrijfspand dat de aandacht trok, liep naar binnen en "scoorde" een visitekaartje van 1 van de medewerkers. Toen ik hun website bezocht kwam ik terecht bij het concept "hotels in leegstaande bedrijfspanden" door een hotelkamermodule (bed, badkamer, etc.) te plaatsen. Dit concept hebben ze ook voor woonhuizen.

4. Stedentrips worden steeds populairder. Mensen doen aan kortere vakanties, vaak dichter bij huis.

5. Economisch gaat het nog steeds niet van een leien dakje. Het mag dus allemaal wat minder kosten.

De componenten zijn gegeven, nu gaan we mixen, matchen, knippen en plakken.

Eerst gaan we hotelmodules (3) in kraakpanden (2) plaatsen. De kleinschalige hotels staan dus in hartje Amsterdam, ideaal voor een stedentripje dichtbij huis (4). We installeren een systeem waarbij je met je "e-ticket" kunt inchecken en de deur vervolgens voor je opengaat (1). Je kamersleutel haal je uit een kluisje dat ook met je "e-ticket" open gaat. Je laat hem hier ook weer achter bij het uitchecken. Er is geen receptiepersoneel nodig (hoe vaak heb je die immers echt nodig?) en ook geen ontbijtfaciliteit (voor €22,50 per persoon per nacht krijg je zeer zeker ook een lekker broodje vlakbij je hotel), de kostenbesparingen op personeel en inkoop zie je in je kamerprijs terug (5). 

Sluit vervolgens samen met je mede-hoteleigenaren (bezitters van panden) een scherp contract met een schoonmaakbedrijf en technische dienst voor alle kamers door de stad af en jij (en je gasten) zijn ook nog eens verzekerd van schone, comfortabele kamers waar alles werkt zoals het moet.

Er groeien Apples in ieder huis

Het blijft mij fascineren hoe een lelijk eendje als Apple in de jaren '90 door energieke creativiteit en innovatie een ongelooflijke 'turn-around' wist te maken. Tijdens mijn verhuizing vond ik in een doos een stapel van oude bladen die ik had bewaard. Dit prikkelde mij om in enkele alinea's te verwoorden wat Apple eigenlijk voor geweldig bedrijf is.

In 1996 begon ik mij voor het eerst in de producten van Apple te interesseren. Het was op een vlucht naar Miami dat ik het blad Business Week kreeg aangeboden van een stewardess (bij gebrek aan betere literatuur). Op de cover stond : 'The Fall Of An American Icon' met daarbij het gekleurde oude logo van Apple. Een aandeel kostte toen om en nabij US$ 6.- (tegen 614 dollar gisteren).

Pas twee jaar daarna kocht ik mijn eerste ronde blauwkleurige iMac. Het was een geweldig apparaat om eenvoudig je applicaties met internet te verbinden. Maar er was nog zeer weinig 'compatibility' met de PC. Met het oog op deze schitterende proloog (en pijn in mijn hart dat ik destijds geen aandelen heb gekocht....) wil ik een bruggetje maken naar een onlangs door CNBC gepubliceerde survey over de populatie van Apple-producten in Amerikaanse huishoudens.

Bijna de helft van deze huishoudens -dat zijn er meer dan 55 miljoen- hebben namelijk minimaal één iPhone, iPad, iPod of iMac in hun bezit. Daarbij komt nog eens dat één op de tien huishoudens het voornemen heeft om een Apple-product te kopen op korte termijn.

Volgens het onderzoek is de typische Apple-klant een mannelijk, goed geschoold, jong en redelijk goed verdienend individu. Apple heeft een geweldig bedrijfsplan om deze enorme groei te realiseren en speelt goed in op de huidige trend door zich te profileren als een jong, dynamisch en vooral onafhankelijk bedrijf. Dat laatste blijkt ook wel, want de markt-capitalisatie -het aantal uitstaande aandelen maal de huidige koers- van Apple is maar liefst US$ 572 miljard (!). Hierbij is Apple het rijkste bedrijf ter wereld met de meeste cash en free cash flow op de balans.

De vraag is hoe lang het bedrijf uit Cupertino deze ongelooflijke groei kan volhouden. Feit is dat ieder bedrijf -ook Apple- uiteindelijk in groei zal afzwakken en zijn voordeel ten opzichte van haar concurrenten zal moeten blijven beschermen. Ik ben ervan overtuigd dat Apple, naast bijvoorbeeld Google en Microsoft voor langere tijd grote marktleiders zullen blijven die ons leven voor een groot deel zullen blijven beïnvloeden.

businessmodellen nieuwe media

Businessmodellen nieuwe media

businessmodellen nieuwe media

View more presentations from onno makor.

Business modellen - wat zijn dat?

Alexander Osterwalder over businessmodellen from erwin blom on Vimeo.